Przejdź do treści
KOWiR

Cała lekcja, bez logowania

Anatomia dobrego polecenia: rola, kontekst, zadanie, format

Uczysz się budować polecenie z czterech elementów, dzięki którym odpowiedź jest konkretna i gotowa do użycia, a nie ogólnikowa.

Lekcja ze szkolenia Podstawy pracy z AI, jedna z sześciu w tym module. Tak wygląda każda z pozostałych.

Dobre polecenie ma cztery części: ROLA (kim ma być narzędzie), KONTEKST (co musi wiedzieć o Twojej sytuacji), ZADANIE (co konkretnie ma zrobić), FORMAT (jak ma wyglądać wynik). To nie jest teoria dla informatyków, tylko sposób na to, żeby dostać dobry tekst za pierwszym razem, zamiast poprawiać po narzędziu kilka razy. Poniżej każda część osobno, z przykładem PRZED (jak pisze większość początkujących) i PO (jak warto).

Rola: kim ma być narzędzie

Rola ustawia perspektywę, słownictwo i styl odpowiedzi. Bez roli narzędzie pisze tekst uśredniony, dla nikogo konkretnego. Z rolą pisze tak, jak napisałby doświadczony pracownik danego działu.

PRZED: "Napisz odpowiedź na pismo."

PO: "Jesteś doświadczonym pracownikiem sekretariatu, piszesz uprzejmie i urzędowo. Napisz odpowiedź na pismo."

Typowy błąd: rola, która nic nie wnosi, na przykład "jesteś pomocnym asystentem". Rola ma opisywać zawód i styl pisania, nie grzeczność.

Kontekst: co narzędzie musi wiedzieć

Narzędzie nie zna Twojej sprawy. Widzi tylko to, co wkleisz w okno rozmowy. Kontekst to dwa, trzy zdania o sytuacji: kto pisze, do kogo, po co i co jest w załączonym tekście.

PRZED: "Streść to pismo."

PO: "Otrzymałem 4-stronicowe pismo z instytucji nadzorującej. Muszę szybko wiedzieć, czego ode mnie wymagają i w jakich terminach. Streść pismo poniżej."

Typowy błąd: zakładanie, że narzędzie się domyśli. Nie domyśli się, czego brakuje w poleceniu, to uzupełni własnym pomysłem, niekoniecznie trafnym.

Zadanie: co konkretnie ma zrobić

Zadanie zaczynaj od czasownika: streść, wypisz, przygotuj, popraw, porównaj. Jedno polecenie, jeden główny efekt. Jeśli chcesz kilku rzeczy, wypisz je w punktach.

PRZED: "Zajmij się tym pismem."

PO: "Streść pismo i wypisz wszystkie wymagane działania wraz z terminami, każde działanie w osobnym punkcie."

Typowy błąd: zadanie zbyt ogólne ("pomóż mi z tym") albo kilka zadań sklejonych w jedno zdanie. Wtedy część z nich ginie w odpowiedzi.

Format: jak ma wyglądać wynik

Format to długość, ton i układ. To najczęściej pomijana część, a najbardziej oszczędza poprawek, bo bez niej dostajesz tekst innej długości i w innym układzie, niż potrzebujesz.

PRZED: brak, polecenie kończy się na zadaniu, a wynik to strona ciągłego tekstu.

PO: "Format: streszczenie w maksymalnie 5 punktach, prostym językiem, poniżej osobna lista terminów."

Typowy błąd: pomijanie tonu. Napisz wprost: ton urzędowy, ton uprzejmy, prosty język. Narzędzie nie zgadnie, czy piszesz do mieszkańca, czy do instytucji nadzorującej.

Zbuduj własne polecenie, uzupełnij i skopiuj

Jesteś [ROLA]. [KONTEKST]. [ZADANIE]. Format: [FORMAT].

Pola bez treści zostaną w poleceniu jako nawiasy do uzupełnienia.

Wszystkie cztery części w akcji

Tak wygląda komplet na przykładzie z tego modułu, pracownik biura dostaje 4-stronicowe pismo:

"Jesteś doświadczonym pracownikiem biura. Otrzymałem 4-stronicowe pismo urzędowe i muszę szybko wiedzieć, co mam zrobić i do kiedy. Streść poniższe pismo i wypisz wymagane działania z terminami. Format: streszczenie w maksymalnie 5 punktach, poniżej osobna lista działań z terminami, prosty język."

Taki prompt potrafi dać streszczenie z listą działań nawet w kilkadziesiąt sekund. Wynik zawsze porównujesz z oryginałem, zwłaszcza terminy, kwoty i nazwy.

Ćwiczenie: weź jedno prawdziwe zadanie z tego tygodnia i rozpisz je w tych czterech polach powyżej. Skopiuj gotowy prompt, wklej do narzędzia i porównaj wynik z tym, co dostajesz po zwykłym, jednozdaniowym poleceniu. Różnica w jakości jest zwykle widoczna od razu.

Pozostałe lekcje działają tak samo

Szkolenie Podstawy pracy z AI kosztuje 49 zł i zawiera sześć lekcji. Cała ścieżka Administracja z certyfikatem to 349 zł.